در حالیکه آمار بیمه بیکاری کاهش یافته و نشانههایی از خروج نیروی کار از چرخه رسمی دیده میشود، مطالبه اصلی جامعه کارگری به اجرای طرح طبقهبندی مشاغل معطوف شده است؛ طرحی که با وجود الزام قانونی، همچنان در بسیاری از واحدهای تولیدی و خدماتی اجرا نشده و به منبع نارضایتی و تبعیض مزدی تبدیل شده است. کارشناسان معتقدند اجرای این طرح نهتنها عدالت مزدی را محقق میکند، بلکه به بهرهوری اقتصادی و پایداری اجتماعی نیز کمک خواهد کرد.
فهرست محتوا
موانع اجرایی؛ از مقاومت کارفرمایان تا ضعف نظارت
مطالبه تشکلهای کارگری و راهکارهای پیشنهادی
در شرایطی که اقتصاد کشور با نوسانات شدید مواجه است، گزارشها از کاهش ۱۶۰ هزار نفری مستمریبگیران بیمه بیکاری حکایت دارد؛ رقمی که میتواند نشانهای از خروج بخشی از نیروی کار از بازار رسمی باشد. وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی بر لزوم ایجاد تمهیدات برای اشتغال مجدد بیکاران و ساماندهی وضعیت شاغلان تأکید کرده، اما مطالبه اصلی جامعه کارگری به اجرای طرح طبقهبندی مشاغل بازمیگردد—طرحی که طبق قانون باید مبنای تعیین دستمزد عادلانه باشد، اما در عمل با چالشهای اجرایی و نظارتی مواجه است.
احمد غریوی، مدیرکل روابط کار وزارت تعاون، اعلام کرده که برنامه پنجسالهای برای پوشش واحدهای اقتصادی با بیش از ۵۰ کارگر در دستور کار قرار گرفته است. هدف این طرح، ایجاد ساختار مزدی علمی و شفاف بر اساس مهارت، مسئولیت سازمانی و سابقه کاری است. در سال جاری، تکمیل طبقهبندی برای ۱۰۵۰ واحد کارگاهی هدفگذاری شده و در مجموع، ۵۲۳۰ واحد مشمول این برنامه خواهند بود.
با وجود برنامهریزیهای رسمی، بسیاری از کارگران با سابقه طولانی همچنان از عدم اجرای دقیق این طرح گلایه دارند. یزدی، کارگر یک واحد صنعتی در اراک، با اشاره به عدم تفاوت حقوقی میان خود و کارگران تازهوارد گفت: «سالهاست منتظر اجرای واقعی طرح طبقهبندی هستیم تا سابقه و تخصصمان به رسمیت شناخته شود.»
کارشناسان حوزه روابط کار معتقدند که مقاومت کارفرمایان برای کاهش هزینههای سربار و ضعف نظارت دولتی، دو مانع اصلی در مسیر اجرای این طرح هستند. بسیاری از کارفرمایان با تعریف مشاغل غیررسمی یا عدم ارائه مستندات، از اجرای قانون طفره میروند. کمبود بازرسان وزارت کار نیز موجب شده تخلفات بهراحتی بیپاسخ بماند و انگیزه نیروی کار ماهر برای ماندن در محیط کار کاهش یابد.
سمیه گلپور، رئیس کانون عالی انجمنهای صنفی کارگری کشور، با انتقاد از عملکرد شورای عالی کار گفت: «با گذشت ماهها از سال جاری، این شورا حتی یک جلسه مؤثر برای بررسی مسائل کلیدی جامعه کارگری برگزار نکرده است.» او تأکید کرد که تعیین حداقل دستمزد و رسیدگی به طرح طبقهبندی مشاغل همچنان معطل ماندهاند.
گلپور هشدار داد که بیش از ۷۰ درصد کارگاههای مشمول قانون کار، از مزایای اجرای رسمی این طرح بیبهرهاند و این شکاف مزدی میان کارگاههای بزرگ و کوچک را تشدید کرده است. کارشناسان اقتصادی نیز اجرای این طرح را ضرورتی استراتژیک برای پایداری اجتماعی و افزایش بهرهوری میدانند. پیشنهادهایی مانند الزام آنلاینسازی فرآیند، افزایش جریمههای تخلف و توانمندسازی بازرسان وزارت کار، از جمله راهکارهای عملی برای تحقق عدالت مزدی عنوان شدهاند.
منبع:
تسنیم
گسترش نیوز
اقتصاد
اجرای طرح طبقهبندی مشاغل؛ کارگران ایران چشم انتظار تحول هستند
بانک و بیمه
کدخبر: 363650
امیر خیرخواهان
۱۴۰۴/۰۸/۰۷ ۱۰:۴۰:۰۰
بازار کار ایران با پدیدهای فراتر از کمبود فرصت شغلی مواجه شده است؛ ریزش و ماندگار نبودن نیروی کار، بهویژه در مشاغل رسمی، در حالی تشدید شده که شکاف میان دستمزد و هزینههای زندگی، قراردادهای ناپایدار و تغییر انتظارات نسل جدید، کارگران را به سمت مشاغل غیررسمی و گذرا سوق داده است؛ بهطوری که به گفته رئیس کانون کارگران ساختمانی، حدود ۳۵ درصد نیروها پیش از پایان سال نخست کار خود، محیط کاری را ترک میکنند.
با اجرای نرخ سوم بنزین و افزایش قیمت سوختگیری با کارت جایگاه به لیتری ۱۰ هزار تومان، هزینه استفاده از خودرو افزایش یافته است؛ بررسی مصرف ترکیبی و ظرفیت باک خودروهای داخلی و مونتاژی نشان میدهد هزینه پیمایش ۱۰۰ کیلومتر با نرخ جدید بین حدود ۶۴ تا ۸۳ هزار تومان و هزینه پر کردن کامل باک نیز بین ۴۱۰ تا ۶۶۰ هزار تومان خواهد بود.
پرداخت معوقات فروردین بازنشستگان برای همه مشمولان، از جمله افرادی که حقوق خود را از بانکهایی غیر از بانک رفاه دریافت میکنند، به پایان رسیده است؛ با این حال هنوز زمان واریز معوقات اردیبهشت مشخص نشده و بازنشستگان در انتظار اعلام زمان پرداخت هستند.
سید صولت مرتضوی، وزیر سابق تعاون، کار و رفاه اجتماعی، با تأکید بر ضرورت جبران تدریجی عقبماندگی تاریخی دستمزد کارگران گفت افزایش حقوق بهتنهایی نمیتواند مشکلات معیشتی را حل کند و دولت باید همزمان با افزایش متناسب دستمزد با نرخ تورم، برای مهار تورم و تأمین مسکن کارگران نیز اقدام کند.
Δ