گزارش تازه مرکز آمار نشان میدهد سهم هزینه سبد خوراکیها از حداقل دستمزد یک خانواده چهارنفره در مهرماه به حدود ۷۰ درصد رسیده است؛ رقمی که سال گذشته ۵۵.۴ درصد بود. افزایش شدید قیمت اقلام اساسی مانند برنج، حبوبات و نان، در کنار ثبات دستمزدها، خطر «فقر کالری» را برای خانوارهای ایرانی بهویژه دهکهای کمدرآمد جدیتر کرده است.
فهرست محتوا
فقر کالری؛ از حذف گوشت تا گرانی حبوبات
کاهش مصرف کربوهیدرات و افت کالری دریافتی
نقش نقدینگی، ریسکهای سیاسی و خشکسالی
بر اساس گزارش مرکز آمار، سهم سبد استاندارد مواد غذایی از حداقل حقوق در مهرماه ۱۴۰۴ به ۶۸.۹ درصد رسید؛ در حالی که این رقم در مهر سال گذشته ۵۵.۴ درصد بود. به بیان دیگر، خانوارها برای تأمین حداقل مواد غذایی نسبت به سال قبل ۱۳.۵ واحد درصد سهم بیشتری از درآمد خود را هزینه میکنند. نرخ تورم خوراکیها و آشامیدنیها در یک سال گذشته ۶۴.۳ درصد افزایش یافته و گروه نان و غلات با تورم نقطهای ۹۸.۱ درصدی بیشترین رشد قیمت را تجربه کرده است. افزایش ۱۵۵ درصدی قیمت برنج ایرانی و رشد ۸۲ درصدی قیمت سیبزمینی، نگرانیها درباره فقر کالری را تشدید کرده است.
کارشناسان هشدار میدهند که کاهش قدرت خرید خانوارها به حذف تدریجی کالاهای مغذی از سفره ایرانیان منجر شده است. ابتدا مصرف گوشت کاهش یافت و خانوارها تلاش کردند آن را با حبوبات جایگزین کنند؛ اما جهش قیمت حبوبات این راهکار را نیز ناکام گذاشت. در مهرماه، لوبیا چیتی با تورم نقطهای ۲۵۵ درصد و لپه با ۱۳۵ درصد بیشترین افزایش قیمت را داشتند. همچنین لوبیا قرمز ۱۲۲ درصد، نخود ۱۰۴ درصد و عدس ۷۲ درصد گرانتر شدند. در چنین شرایطی، خانوارها نه توان خرید گوشت دارند و نه دسترسی آسان به حبوبات، که این امر خطر کمبود پروتئین و مواد مغذی را افزایش میدهد.
کوچکتر شدن سفره خانوار تنها به مواد پروتئینی محدود نمانده و مصرف کربوهیدراتهایی مانند نان و برنج نیز کاهش یافته است. گزارش مرکز پژوهشهای مجلس نشان میدهد میانگین سرانه مصرف کالری ایرانیان در یک دهه اخیر روندی نزولی داشته و حتی در سال ۱۴۰۱ به حداقل نیاز روزانه یعنی ۲۱۰۰ کالری رسیده است. در سالهای بعد، این میزان از حداقل نیاز نیز کمتر شده است. افزایش ۹۸ درصدی قیمت نان و غلات و رشد ۶.۴ درصدی قیمت برنج ایرانی تنها در یک ماه، فشار بیشتری بر خانوارها وارد کرده است. حتی برنج خارجی نیز در همین بازه ۷.۷ درصد گرانتر شده است.
بررسیها نشان میدهد رشد نقدینگی و تورم خوراکیها همبستگی بالایی دارند. رشد نقطهبهنقطه نقدینگی در سهماهه نخست سال جاری به ۳۲.۴ درصد رسید که بالاترین سطح در ۲۶ ماه گذشته است. پایه پولی نیز در اردیبهشت با رشد ۳۰.۱ درصدی رکورد ۱۶ ماهه زد. این متغیرها در کنار ریسکهای سیاسی و نوسانات نرخ ارز، به افزایش قیمتها دامن زدهاند. از سوی دیگر، افزایش هزینههای تولید و خشکسالی نیز بر گرانی میوه و سبزیجات اثرگذار بوده است. تورم نقطهای گروه میوه و خشکبار در مهرماه به ۹۴ درصد رسید و قیمت این گروه نسبت به شهریور نیز ۷ درصد افزایش یافت. کاهش بارندگیها و افت عرضه محصولات کشاورزی، مانع کاهش قیمتها در فصل برداشت شد و حتی رشد بیشتر قیمت برخی میوهها را رقم زد.
منبع:
دنیای اقتصاد
گسترش نیوز
اقتصاد
برنج درجه یک ایرانی ۱۵۵ درصد گران شد؛ کمبود کالری در سفرهها
بانک و بیمه
کدخبر: 363899
امیر خیرخواهان
۱۴۰۴/۰۸/۱۲ ۰۸:۰۰:۰۰
بازار کار ایران با پدیدهای فراتر از کمبود فرصت شغلی مواجه شده است؛ ریزش و ماندگار نبودن نیروی کار، بهویژه در مشاغل رسمی، در حالی تشدید شده که شکاف میان دستمزد و هزینههای زندگی، قراردادهای ناپایدار و تغییر انتظارات نسل جدید، کارگران را به سمت مشاغل غیررسمی و گذرا سوق داده است؛ بهطوری که به گفته رئیس کانون کارگران ساختمانی، حدود ۳۵ درصد نیروها پیش از پایان سال نخست کار خود، محیط کاری را ترک میکنند.
با اجرای نرخ سوم بنزین و افزایش قیمت سوختگیری با کارت جایگاه به لیتری ۱۰ هزار تومان، هزینه استفاده از خودرو افزایش یافته است؛ بررسی مصرف ترکیبی و ظرفیت باک خودروهای داخلی و مونتاژی نشان میدهد هزینه پیمایش ۱۰۰ کیلومتر با نرخ جدید بین حدود ۶۴ تا ۸۳ هزار تومان و هزینه پر کردن کامل باک نیز بین ۴۱۰ تا ۶۶۰ هزار تومان خواهد بود.
پرداخت معوقات فروردین بازنشستگان برای همه مشمولان، از جمله افرادی که حقوق خود را از بانکهایی غیر از بانک رفاه دریافت میکنند، به پایان رسیده است؛ با این حال هنوز زمان واریز معوقات اردیبهشت مشخص نشده و بازنشستگان در انتظار اعلام زمان پرداخت هستند.
سید صولت مرتضوی، وزیر سابق تعاون، کار و رفاه اجتماعی، با تأکید بر ضرورت جبران تدریجی عقبماندگی تاریخی دستمزد کارگران گفت افزایش حقوق بهتنهایی نمیتواند مشکلات معیشتی را حل کند و دولت باید همزمان با افزایش متناسب دستمزد با نرخ تورم، برای مهار تورم و تأمین مسکن کارگران نیز اقدام کند.
Δ