ثبت محوطه باستانی سبسطیه در شمال کرانه باختری در فهرست میراثجهانی یونسکو و همزمان قرار گرفتن آن در فهرست میراثجهانی در خطر، با استقبال مقامهای فلسطینی و اعتراض رژیم صهیونیستی همراه شد؛ تصمیمی که در بحبوحه مناقشه بر سر مدیریت و حفاظت از آثار تاریخی این منطقه، بار دیگر توجه جامعه جهانی را به میراثفرهنگی سرزمینهای اشغالی جلب کرده است.
به گزارش خبرنگار میراثآریا، کمیته میراثجهانی یونسکو در چهلوهشتمین نشست خود در بوسان کرهجنوبی، محوطه تاریخی سبسطیه را به دلیل ارزش برجسته جهانی و همچنین تهدیدهای موجود علیه آن، به طور همزمان در فهرست میراثجهانی و فهرست میراثجهانی در خطر ثبت کرد. این اقدام با هدف جلب حمایت بینالمللی برای حفاظت از این محوطه تاریخی انجام شده است.
سبسطیه در شمال کرانه باختری و در نزدیکی نابلس قرار دارد و یکی از مهمترین محوطههای باستانشناسی منطقه به شمار میرود. این محوطه بقایای تمدنهای گوناگون از جمله دورههای عصر آهن، هلنیستی، رومی، بیزانسی، اسلامی، صلیبی و عثمانی را در خود جای داده است. ستونهای سنگی، دیوارهای تاریخی، پلکانهای باستانی، آمفیتئاتر و دیگر آثار معماری موجود در این مجموعه، بیانگر تداوم سکونت و اهمیت تاریخی آن طی بیش از دو هزار سال است. در سنت مسیحی نیز این مکان به عنوان محل دفن منسوب به یحیی تعمیددهنده شناخته میشود.
مقامهای فلسطینی از تصمیم یونسکو استقبال کرده و ابراز امیدواری کردهاند که این ثبتجهانی بتواند به حفاظت مؤثرتر از سبسطیه و جلوگیری از تهدیدهای پیش روی آن کمک کند. آنان همچنین امیدوارند این تصمیم زمینه جلب حمایت بیشتر جامعه بینالمللی برای صیانت از میراثفرهنگی این منطقه را فراهم سازد.
اهمیت این تصمیم در شرایطی دوچندان شده است که ساکنان روستای سبسطیه نسبت به طرح اعلامشده رژیم صهیونیستی برای تصرف حدود ۴۴۵ هکتار از اراضی پیرامون این محوطه ابراز نگرانی کردهاند. فلسطینیها معتقدند این اقدام میتواند به زمینهای کشاورزی، باغهای زیتون و ظرفیتهای گردشگری منطقه آسیب وارد کند.
در مقابل، رژیم صهیونیستی تصمیم یونسکو را محکوم کرده است. گیدئون ساعر، این اقدام را «تصمیمی سیاسی» خواند.
همزمان، نگرانیها درباره طرحی در پارلمان رژیم صهیونیستی برای گسترش کنترل مدنی این رژیم بر برخی محوطههای باستانی کرانه باختری نیز ادامه دارد. به گفته منتقدان، این طرح در صورت تصویب نهایی میتواند بخشی از اختیارات مدیریت آثار تاریخی را از تشکیلات خودگردان فلسطین سلب کرده و به نهادهای اسرائیلی منتقل کند؛ موضوعی که به یکی از محورهای اختلاف میان دو طرف تبدیل شده است.
یونسکو تاکید کرده است که قرار گرفتن یک اثر در فهرست میراثجهانی در خطر، سازوکاری برای جلب توجه جامعه جهانی به تهدیدهای جدی علیه ارزشهای فرهنگی و تاریخی آن و تقویت همکاریهای بینالمللی برای حفاظت و صیانت از این آثار است.
انتهای پیام/
کارشناسان و تحلیلگران صنعت گردشگری معتقدند ثبت آثار جدید در فهرست میراث جهانی یونسکو، یکی از مهمترین عوامل افزایش تقاضا برای سفرهای فرهنگی در سال ۲۰۲۶ خواهد بود و بسیاری از مقاصد تازه ثبتشده در ماههای آینده با رشد چشمگیر توجه گردشگران داخلی و بینالمللی مواجه خواهند شد.
همزمان با ثبتجهانی مجموعه «قلعه الموت و استحکامات وابسته» در چهلوهشتمین نشست کمیته میراثجهانی یونسکو، مجله Condé Nast Traveler در گزارشی ویژه، این اثر ایرانی را در میان مهمترین مقاصد پیشنهادی سفرهای فرهنگی سال ۲۰۲۶ معرفی کرد؛ رویدادی که از افزایش توجه رسانههای بینالمللی به ظرفیتهای گردشگری میراثفرهنگی ایران حکایت دارد.
رسانه معتبر بریتانیایی The Art Newspaper در گزارشی از چهلوهشتمین نشست کمیته میراثجهانی یونسکو در بوسان کرهجنوبی، لحظه ثبتجهانی «قلعه الموت و استحکامات وابسته» را یکی از صحنههای قابل توجه این اجلاس توصیف کرد و نوشت اعضای هیئت ایرانی پس از اعلام رای کمیته، بهسختی توانستند شور و شعف خود را از این موفقیت کنترل کنند.
همزمان با پایان چهلوهشتمین نشست کمیته میراثجهانی یونسکو در بوسان کرهجنوبی و ثبت ۲۵ اثر جدید در فهرست میراث جهانی، رسانههای معتبر بینالمللی حوزه گردشگری و فرهنگ، این رویداد را یکی از مهمترین اتفاقات فرهنگی و گردشگری هفته در جهان توصیف کرده و به معرفی گسترده آثار تازه ثبتشده پرداختهاند.
Δ