تلاش ترامپ برای خرید گرینلند با هدف دسترسی به معادن استراتژیک خاکهای نادر، زنجیره تأمین مواد اولیه حیاتی صنعت خودروسازی و الکتریکیسازی اروپا را با نااطمینانی و ریسک جدی مواجه کرده است.
به گزارش اکوایران و به نقل از AMS در پی اظهارات اخیر «دونالد ترامپ»، رئیسجمهور پیشین ایالات متحده، مبنی بر احتمال خرید یا بازپسگیری جزیره «گرینلند»، کارشناسان صنعتی و اقتصادی هشدار میدهند که چنین تحرکات ژئوپلیتیک نمایشی میتواند زنجیره تأمین بحرانزده صنعت خودروسازی اروپا را با مخاطرات جدیتری مواجه کند.
گرینلند، به عنوان قلمروی خودگردان تحت حاکمیت پادشاهی دانمارک، دارای ذخایر گسترده و استراتژیک از مواد معدنی نادر خاکی (Rare Earth Elements) است. این مواد، جزء حیاتی در تولید باتریهای پیشرفته، قطعات الکترونیکی و موتورهای خودروهای الکتریکی و هیبریدی به شمار میروند.
صنعت خودروسازی اروپا، که در حال گذاری پرهزینه و شتابان به سمت الکتریکیشدن است، شدیداً به واردات این مواد خام وابسته است. در حال حاضر، چین نقش مسلط در استخراج و فرآوری این مواد را در اختیار دارد. اروپا با اجرای برنامههای بلندپروازانه مانند «معامله سبز اروپایی» (European Green Deal)، به دنبال کاهش وابستگی به منابع چینی و ایجاد زنجیره تأمین پایدار و نزدیکتر (Nearshoring) است. در این میان، گرینلند به عنوان منبعی بالقوه و با فاصله جغرافیایی نسبتاً نزدیک به قاره اروپا، مورد توجه ویژه قرار دارد.
اظهارات ترامپ، حتی اگر در قالب یک مانور سیاسی مطرح شده باشد، نااطمینانی عمیقی را در معادلات آینده دسترسی به این منابع ایجاد میکند. هرگونه تنش یا تغییر در وضعیت حاکمیتی یا روابط دانمارک و گرینلند با بازیگران جهانی، میتواند:
۱. برنامهریزی بلندمدت و سرمایهگذاری شرکتهای خودروسازی و تأمینکنندگان اروپایی در توسعه معادن گرینلند را با عدم قطعیت مواجه کند.
۲. رقابت برای دسترسی به منابع را تشدید نموده و منجر به افزایش قیمت این مواد استراتژیک در بازارهای جهانی شود.
۳. روند گذار به خودروهای الکتریکی در اروپا را با کندی و هزینههای بیشتر همراه سازد.
به باور تحلیلگران، صنعت خودروسازی اروپا که هماکنون با چالشهای ناشی از همهگیری کرونا، کمبود تراشه و افزایش هزینههای انرژی دستوپنجه نرم میکند، به ثبات و قابل پیشبینی بودن شرایط ژئوپلیتیک نیاز مبرم دارد. بازیهای سیاسی نمایشی، مانند آنچه از سوی ترامپ مطرح شده، میتواند همچون عاملی مخرب، امنیت زنجیره تأمین مواد اولیه حیاتی این صنعت را تهدید کرده و رقابتپذیری آن در سطح جهانی را تضعیف نماید. لذا ضروری است که مقامات اروپایی با دیپلماسی فعال و برنامهریزی منسجم، در پی تضمین دسترسی پایدار و مطمئن به منابع مواد معدنی نادر خاکی، فارغ از نوسانات سیاسی باشند.
صادرات خودروهای سواری چین در هشت ماه نخست ۲۰۲۶ از کل صادرات سال ۲۰۲۵ عبور کرده است؛ همزمان فروش داخلی چین در اوت ۲۵.۶ درصد کاهش یافته و خودروسازان این کشور بیش از گذشته ظرفیت تولید خود را به بازارهای اروپا، آمریکای لاتین، آفریقا و جنوب شرق آسیا منتقل میکنند.
رئیس یکی از بزرگترین قطعهسازان جهان در مصاحبه با فایننشیال تایمز هشدار داده است که افول صنعت خودرو اروپا فقط بحران چند خودروساز نیست؛ این صنعت به فولاد، آلومینیوم، شیشه و صنایع شیمیایی متصل است و از دست رفتن آن میتواند پایه صنعتی و سطح رفاه اقتصادی اروپا را تهدید کند.
دلار از ۲۳۳ هزار و ۱۹۰ تومان در چهارشنبه به ۲۳۶ هزار و ۱۰۰ تومان در امروز رسید، اما رشد قیمت خودرو را نمیتوان فقط به افزایش ارز نسبت داد؛ بخشی از بازار که هفته گذشته اصلاح نشده بود، در آغاز هفته عقبماندگی خود را جبران کرد.
در حالی که جهان برای کاهش انتشار کربن بهسرعت به سمت خودروهای برقی و باتریهای لیتیومیونی حرکت میکند، یکی از مواد کلیدی این گذار خود با یک تناقض جدی روبهروست: گرافیت مورد نیاز باتریها، هم پرمصرف است و هم تولید آن میتواند انرژیبر و آلاینده باشد.
Δ